به جای آنکه لندتک‌ها را تضعیف کنیم، باید به‌روزرسانی در صنعت لیزینگ را در دستور کار قرار دهیم. زیرساخت‌ها باید تغییر کنند، نگرش‌ها باید اصلاح شوند و ادبیات این حوزه نیز نیازمند تحول است. با روش‌های سنتی دیگر نمی‌توان به نتایج مطلوب دست یافت.سرویس‌ها و زیرساخت‌ها باید به‌روزرسانی شوند، فرآیندها تسریع یابند و مدل‌های تأمین مالی بهبود پیدا کنند.
در اولین همایش ملی صنعت لیزینگ و تامین مالی که 28 بهمن ماه 1403 در محل باغ موزه بانک مرکزی برگزار شد، علی صبوری، فعال حوزه پرداخت بانکی، در پنل لیزینگ دیجیتال؛ مقدمات و ظرفیت ها، گفتگویی با سخنکده متن انجام دادند:
در رابطه با تعریف مقوله لیزینگ دیجیتال این موضوع را از نقطه‌ای عمیق بررسی می کنم، چرا که دارای سابقه‌ای طولانی است. در همین همایش نیز مشاهده کردیم که صنعت لیزینگ با لنتک‌ها مقایسه شد. لندتک‌ها، هرچند بسیار نوظهورتر هستند، اما دیجیتالی‌تر از لیزینگ عمل می‌کنند که قدمتی بیشتر دارد. واقعیت این است که زمانی که یک صنعت نتواند از فضای موجود به درستی استفاده کند، طبیعتاً از بازار عقب خواهد ماند. امروز بحث‌های بسیاری مطرح شد مبنی بر اینکه چرا لیزینگ‌ها نتوانسته‌اند بیش از ۴۰ همت جذب کنند، در حالی که ممکن است همین رقم در لندتک‌ها نیز دیده شود. این مقایسه به این دلیل شکل می‌گیرد که لندتک‌ها از ابتدا بر پایه فضای دیجیتال شکل گرفته‌اند و در همین بستر فعالیت می‌کنند.
بنابراین، به جای آنکه لندتک‌ها را تضعیف کنیم، باید به‌روزرسانی در صنعت لیزینگ را در دستور کار قرار دهیم. زیرساخت‌ها باید تغییر کنند، نگرش‌ها باید اصلاح شوند و ادبیات این حوزه نیز نیازمند تحول است. با روش‌های سنتی دیگر نمی‌توان به نتایج مطلوب دست یافت. امروزه نسل Z وارد عرصه شده و مدرن فکر می‌کند؛ دیگر نمی‌توان صرفاً یک محصول را لیزینگ و عرضه کرد و انتظار موفقیت داشت. از این رو، سرویس‌ها و زیرساخت‌ها باید به‌روزرسانی شوند، فرآیندها تسریع یابند و مدل‌های تأمین مالی بهبود پیدا کنند. در حال حاضر، لیزینگ‌ها با مشکلات جدی در تأمین مالی مواجه هستند. برای نمونه، در یکی از بانک‌ها مشاهده شد که حتی به لیزینگ خود خدمات و زیرساخت‌های لازم را ارائه نمی‌داد. این موضوع، یکی از چالش‌های مهمی است که امروز در این صنعت وجود دارد.
*می‌گویید زیرساخت وجود ندارد، دقیقاً مقصود شما از زیرساخت چیست؟
اجازه دهید یک مثال ساده ارائه کنم. ساده‌ترین شکل این مسئله را در نظر بگیریم. تاکنون سایت‌های لیزینگ را بررسی کرده‌ایم؟ این سایت‌ها کاملاً سنتی هستند و فاقد قابلیت‌های مدرن، بدون هیچ‌گونه به‌روزرسانی! این ساده‌ترین نمونه از ضعف زیرساختی است. اگر قصد ارائه یک خدمت را داریم، کافی است آن را با خدماتی که لندتک‌ها در وب‌سایت‌های خود ارائه می‌دهند، مقایسه کنیم. حتی در معرفی اولیه خدمات نیز نتوانسته‌ایم به استانداردهای جدید و فرآیندهای نوین دست یابیم. ابزارهایی مانند چت‌بات‌های پیشرفته، شیوه‌های نوین ارتباط با مشتری و مدل‌های معرفی به‌روز، همه از مواردی هستند که هنوز در صنعت لیزینگ به‌درستی استفاده نشده‌اند.
حال اگر یک پله بالاتر برویم و به شیوه ارائه محصول نگاه کنیم، باید ببینیم که آیا محصول فقط در سایت قرار دارد یا در اپلیکیشن‌های موبایل نیز عرضه شده است؟ به‌عنوان مثال، یک مشتری که از خدمات لیزینگ استفاده می‌کند، تا چه میزان می‌تواند خدمات را به‌صورت آنلاین دریافت کند؟ چه سرویس‌های جدیدی می‌توان برای کاربران ارائه کرد؟ آیا امکان این وجود دارد که فرآیند اعتبارسنجی را از حالت دستی خارج کرده و کاملاً آنلاین کنیم؟ در لندتک‌ها، تنها با وارد کردن یک کد ملی و شماره موبایل، کل فرآیند اعتبارسنجی به‌صورت خودکار انجام می‌شود. اما در صنعت لیزینگ آیا چنین فرآیندی وجود دارد؟ این دقیقاً همان ضعف زیرساختی است که باید برطرف شود.
*اگر نکته‌ای باقی مانده است لطفاً کوتاه بفرمایید و سپس چالش‌ها را مطرح کنید.
نکته مهمی دارم که باید اشاره کنم. به نظر من نکته اصلی این است که اراده‌ای برای تغییر وجود ندارد. این نکته را شفاف می‌گویم.
من با این نظر موافق نیستم. الان بانک مرکزی هم آمده، هرچند که بیس کل به آن شکل نیامده، اما در نهایت خواسته‌اند که مسئولین گرد هم بیایند تا موضوع حل شود. اگر اینطور نبود، این جلسه برگزار نمی‌شد.
در خود بانک مرکزی هم این موضوع زیاد مطرح می‌شود. حالا یک همایش برگزار می‌کنند و می‌گویند داریم چک می‌کنیم. ولی در کل می‌خواهم بگویم که وقتی شما می‌گویید که برای انجام یک کار، یک دلیل کافی است، ولی برای انجام ندادن آن، هزاران دلیل می‌توان آورد. این اصلاحات قرار است بر چه اساس و بر چه استراتژی انجام شود؟
* فرض کنیم اراده وجود دارد، چرا باز هم مشکلات همچنان باقی است؟
وقتی اراده وجود داشته باشد، سریع قوانین را اصلاح می‌کنیم. ببینید، خود ما می‌دانیم که بسیاری از قوانین به روز نیستند. برای اینکه بخواهیم اصلاحات انجام دهیم، باید این قوانین به روز رسانی شوند. الان وقت اصلاح مقررات گذشته از وقت خودشان گذشته است. اصلاح مقررات، ارائه زیرساخت‌ها، و دسترسی‌ها همه این‌ها زمان‌بر است. یعنی اگر الان استارتش را بزنیم، دو سال دیگر به نتیجه می‌رسیم. من نرم‌افزاری در صنعت لیزینگ دیده بودم که می‌گفتند تحت اکسس یا اکسل است که خیلی قدیمی است و همه از آن استفاده می‌کنند. الان ما مثلاً در برخی از لیزینگ‌ها می‌بینیم که طرف می‌گوید ما با اکسل داریم کار می‌کنیم و خیلی از پرونده‌ها را هم نداریم. هر پرونده‌ای هم ممکن است ۶ ماه تا یک سال زمان ببرد تا آماده شود. بعد هم اقساط را با اکسل محاسبه می‌کنند. من شخصاً نرم‌افزار تخصصی در این حوزه ندیده‌ام. اگر دوستان چنین نرم‌افزاری دارند، خوشحال می‌شوم معرفی کنند تا ما هم یاد بگیریم. این چالش‌ها هم از همین جا ناشی می‌شود. زیرساخت‌ها وجود ندارد.
نظر شما چیست؟